“Achteraf betalen”: nuttig om weten voor webshops die zich op Nederland richten

We hebben al meer dan eens gewezen op het feit dat Europa wat e-commerce betreft nog geen eengemaakte markt is.  Er is wel een nieuwe e-commercerichtlijn die in de loop van 2013 de grootste verschillen tussen lidstaten zou moeten wegnemen (de aanpassingen in België aan deze richtlijn zullen overigens beperkt zijn), maar ook met deze nieuwe harmonisatiestap blijven er opvallende verschillen bestaan tussen de verschillende Europese lidstaten en die verschillen zijn van belang voor wie zich met zijn webshop specifiek richt op verkopen in een bepaalde lidstaat.

“Achteraf betalen”

Eén van die opvallende verschillen met onze eigen regels vinden we in Nederland.  Terwijl je bij ons gewoon van consumenten kan vragen dat ze hun bestelling helemaal vooraf betalen met een kredietkaart of debetkaart tijdens het bestelproces, ligt dat in Nederland net iets minder eenvoudig.

Artikel 7:26 van het Nederlandse Burgerlijke Wetboek zegt immers dat “bij een consumentenkoop kan de koper tot vooruitbetaling van ten hoogste de helft van de koopprijs worden verplicht”.  Dit betekent dat een Nederlandse webshop van zijn klanten niet kan eisen dat zij hun ganse bestelling betalen voordat zij de levering ontvangen hebben.  Wie betaling per kredietkaart of Paypall aanbiedt online, mag dus maar 50% van het factuurbedrag in rekening brengen bij de bestelling zelf.

Voor Nederlandse consumenten heeft dit het grote voordeel dat zij in zekere zin controle houden over hun aankoop en over de verkoper.  Immers, als de webwinkelier zijn verplichtingen niet nakomt, als hij niet tijdig of niet correct levert bijvoorbeeld, heeft de consument het drukkingsmiddel van de openstaande factuur: wie betaalt wil raken moet kwaliteitsvolle dienstverlening bieden.  Op die manier draagt dit systeem dan weer bij aan het consumentenvertrouwen en trekt het kopers over de streep die anders zouden aarzelen om online aankopen te doen.

Voor de verkoper is het verbod om 100% vooraf betaling te eisen dan weer wat vervelend.  Hij krijgt er een ongewenst risico op niet betaling bovenop, samen met een gans debiteurenbeheer.  Het is dan ook niet verwonderlijk dat in Nederland een hele reeks bedrijven zoals Buckaroo.nl of Achterafbetalen.nl zich op dit gat in de markt gestort hebben en aan webwinkels allerlei vormen van incasso, verzekering of betalingsgarantie aanbieden.

Maar ik heb ook op Nederlandse websites toch wel eens met mijn kredietkaart betaald?

Ja, inderdaad.  Het verbod om 100% voorafbetaling te eisen betekent niet dat een webshop geen betalingen via kredietkaart of Paypall kan aanbieden of dat ze bij kredietkaartbetalingen geen 100% van het factuurbedrag in rekening zou mogen brengen.  Alleen is het zo dat een webshop in Nederland, tussen alle verschillende betaalmethodes die ze aanbieden, minstens één optie moeten hebben die de klant toelaat om achteraf te betalen (en in dat geval mag het voorschot dus niet groter zijn dan 50% van het factuurbedrag).  Spijtig genoeg leven ook in Nederland niet alle bedrijven de wet correct na en dat betekent dat je weleens terechtkomt op webshops die geen mogelijkheid bieden om achteraf te betalen.

Wat is dan een correcte vorm van achteraf betalen?

Een recent vonnis van een Rechtbank in Utrecht verduidelijkt enigszins het verhaal.  Een klant kocht een tv online en koos ervoor om onmiddellijk te betalen (via overschrijving).  Hij weigerde echter het volledige bedrag vooruit te betalen en mailde naar de webshop met de melding dat hij maar 50% zou overschrijven.  De webshop ging hiermee niet akkoord en een en ander escaleerde tot een rechtzaak.

Bij het onderzoek van de zaak stelde de rechter vast dat de webshop naast de mogelijkheid om 100% vooruit te betalen ok een levering “onder rembours” mogelijk maakte, waarbij 50% vooraf betaald moest worden en 50% cash bij aflevering aan de chauffeur.  Deze optie kostte een klein beetje meer, maar niet dusdanig dat het kopers zou afschrikken of geen echt alternatief zou zijn.  Voor de rechter was het dus duidelijk dat betaling onder rembours (als er geen excessieve kosten aan verbonden zijn) volstaat als methode van “achteraf betalen”.  Enige extra voorwaarde is dat de klant het recht moet hebben om de doos te openen en de waren te controleren voordat hij betaalt.

Is dit van belang voor Belgische webshops?

Wel, voor de meeste webshops niet.  Wie met zijn webshop eerder toevallig ook Nederlandse klanten heeft en geen speciale inspanningen doet om de Nederlandse markt te bespelen, hoeft in principe enkel rekening te houden met de Belgische consumentenwetgeving en die voorziet zoals gezegd niet in een verplichting om achter betalen mogelijk te maken.

Wie zich echter specifiek richt op de Nederlandse markt, bijvoorbeeld met een afzonderlijke webshops voor Nederland, met afzonderlijke leveringskosten, betaalmethodes (iDeal), contactgegevens voor Nederland, moet rekening houden met Europese rechtspraak (de arresten Pammer en Alpenhof) die zegt dat in zo’n omstandigheden Nederlandse klanten (in bepaalde gevallen) terecht kunnen voor hun eigen rechtbanken en dat zij de bescherming van hun eigen consumentenbescherming kunnen inroepen.

Dit kan tot gevolg hebben dat je als Belgische webshop die zich echt richt op Nederland ook zal moeten voorzien in een methode van achteraf betalen.  Betaling onder rembours is dan wellicht één van de veiligste en minst gecompliceerde opties.  Je vermijdt immers openstaande facturen en het risico op niet betaling.

Een en ander kan je natuurlijk best goed overdenken voor je beslist om de grens over te steken en het advies van je bedrijfsjurist of advocaat is daarbij zonder twijfel aan te raden.

Heb je vragen over e-commerce of internetrecht?  Dan kan je natuurlijk altijd contact opnemen met ons team op info@siriuslegal.be of op 0486/901.931.

Bart Van den Brande