Europees Hof van Justitie verbiedt systematische ID-controle van buspassagiers binnen Schengenzone

Het Europees Hof van Justitie besliste op 13 december dat een systematische controle van de identiteit van passagiers op touringbussen die de grenzen van de lidstaten binnen de Schengenzone overrijden in strijd is met het vrij verkeer van personen.

Identiteitscontroles bij busreizen

Duitsland verplicht al een hele tijd aan iedere touringcaronderneming die binnen de Schengenruimte een geregelde grensoverschrijdende lijndienst naar Duitsland aanbiedt, om systematisch het paspoort en de verblijfsvergunning van de passagiers te controleren vóórdat de Duitse grens wordt overschreden. Met deze controle wil de Duitse overheid voorkomen dat onderdanen van derde landen die niet in het bezit zijn van die reisdocumenten, Duitsland binnen kunnen.

Om deze controleverplichting te doen naleven, kunnen de politiediensten busbedrijven waarvan is vastgesteld dat zij onderdanen van derde landen zonder die reisdocumenten naar het Duitse grondgebied hebben vervoerd, op straffe van een dwangsom verbieden om nog een dergelijk vervoer te verrichten.

Touring Tours und Travel en Sociedad de Transportes zijn respectievelijk in Duitsland en Spanje gevestigde touringcarbedrijven die vaste lijndiensten onderhouden via de Duits-Nederlandse en de Duits-Belgische grens, waarbij volgens de Duitse politie geregeld niet-EU onderdanen zonder de vereiste reisdocumenten Duitsland binnenkwamen.

Daarom werd in 2014 al, na een waarschuwing, aan deze ondernemingen op straffe van een dwangsom verboden om onderdanen van een derde land zonder het vereiste paspoort of de vereiste verblijfsvergunningen naar Duitsland te vervoeren.

Verboden onder de Schengenakkoorden

In zijn arrest stelt het Hof nu vast dat de Schengengrensakkoorden (in de versie die van toepassing was in 2014) lidstaten verbieden dergelijke systematische controles te vereisen. Aangezien de betrokken controles worden uitgevoerd op het moment dat de reizigers plaatsnemen in de bus, aan het begin van het grensoverschrijdend vervoer, vormen zij controles binnen het grondgebied van een lidstaat, die verboden zijn wanneer zij hetzelfde effect hebben als grenscontroles.

Bovendien heeft de bestreden controleverplichting een algemeen karakter dat alle grensoverschrijdende busverbindingen betreft, ongeacht het gedrag van de betrokken personen en het al dan niet bestaan van omstandigheden waaruit een risico voor aantasting van de openbare orde blijkt. De controle van de reisdocumenten moet tevens stelselmatig worden uitgevoerd bij alle personen die reizen via grensoverschrijdende touringcarverbindingen. De litigieuze controleverplichting ziet daarentegen niet op touringcarverbindingen die beperkt tot zijn het Duitse grondgebied, hoewel deze even lang of zelfs langer kunnen zijn dan de grensoverschrijdende verbindingen waarvoor de controleverplichting geldt.

Vragen over reisrecht in België, de EU of de wereld?

Ons team staat graag tot uw beschikking op info@siriuslegal.be of via +32 2 721 13 00