Jaarverslag FOD Economie: 82% van de gecontroleerde webshops zijn niet conform de wet…

E-commerce en mobiele commerce blijven booming business en België haalt razendsnel zijn achterstand op onze buurlanden in. Het is echter eigen aan een jonge en snel groeiende sector om met kinderziektes geconfronteerd te worden.  Een van die kinderziektes in het geval van e-commerce blijft de gebrekkige naleving van de wettelijke verplichtingen die op webshops rusten.  Het Media en Internet team van Sirius Legal heeft de voorbije twee jaar van dichtbij kunnen vaststellen  hoe zo goed als geen enkele webshop helemaal juridisch conform is.  Onze ervaring leert ons dat ruim negen op de tien webshops op één of ander punt tekort schieten. 

Vaak gaat het om gebrekkige identiteitsgegevens op de website, het niet naleven van informatie- en garantieverplichtingen of inbreuken op de 14 dagen bedenktermijn waarop de consument recht heeft, inbreuken op de privacywetgeving of het ongeoorloofd gebruik van contactgegevens voor reclamedoeleinden.  Ook de reclame voor webshops -vaak door online wedstrijden via social media- gaat geregeld in de fout.

Heel wat webshopeigenaars beseffen tijdig dat het in het belang van het succes van hun business is om ervoor te zorgen dat de consument correct en met respect behandeld wordt en stappen zelf naar ons om beroep te doen op onze Website Certifier, waarmee webshops een volledige juridische doorlichting krijgen en gecheckt wordt of ze voldoen aan de Wet Marktpraktijken, de Wet Elektronisch Handel, de Privacywet, de regels in verband met direct marketing, de nieuwe Cookiewetgeving, of alle bij  wet verplichte vermeldingen aanwezig zijn en in het algemeen of de webshop in kwestie aan de consument alle nodige waarborgen geeft die de wet hem toekent en die het mogelijk moeten maken om veilig en zonder zorgen zijn aankopen online te doen.

Gelijkaardige checks bieden we sinds januari aan aan de leden van Safeshops.be die het Safeshops kwaliteitscertificaat willen behalen en we kunnen alle webshopuitbaters in België enkel erg warm aanbevelen om lid te worden van Safeshops.be en zo hun steentje bij te dragen aan het verhogen van het kwaliteitsniveau in de Belgische e-commerce.  Op die manier stijgt ook het consumentenvertrouwen en daarmee ongetwijfeld ook de omzetcijfers van de betrokken bedrijven en de sector in het algemeen.

De FOD Economie publiceerde overigens vandaag haar Jaarverslag 2011, waarin uitgebreid verslag gedaan wordt van de controlewerkzaamheden die de federale overheid uitvoert op de internetsector vanuit diezelfde bezorgdheid voor een betere consumentenbescherming en een grotere betrouwbaarheid van de sector.  De cijfers van de FOD bevestigen onze ervaring: bij 82% van de gecontroleerde webshops werden onregelmatigheden vastgesteld en dat bij een controle die enkel op de naleving van de Wet Marktpraktijken gericht is en niet verder ingaat op de andere hierboven beschreven wettelijke verplichtingen.  Webshops die na een eerste waarschuwing niet de nodige aanpassingen doorvoerden werden door de FOD Economie beboet.

Onze raad is eenvoudig: laat u tijdig bijstaan door iemand met kennis van zaken om ervoor te zorgen dat u de wet correct naleeft en gebruik uw respect voor de wet vervolgens om potentiële kopers te overtuigen, best door middel van een kwaliteitscertificaat zoals dat van Safeshops.be of van andere sectorverenigingen.

De FOD Economie stelt onder meer de volgende problemen vast, die volledig in de lijn liggen met onze eigen ervaringen:

1. Verplichting voor de onlineverkoper om ervoor te zorgen dat zijn volledige identificatiegegevens gemakkelijk, rechtstreeks en permanent toegankelijk zijn.

De beheerder van een e-commerce-website moet meer bepaald de volgende informatie vermelden: zijn naam of handelsnaam, zijn geografisch adres, zijn e-mailadres en zijn inschrijvingsnummer bij de Kruispuntbank van Ondernemingen. Die informatie moet gemakkelijk, rechtstreeks en permanent toegankelijk zijn.

Bij een eerste controle was 44 % van de websites niet in orde voor ten minste één van de volgende verplichtingen. Bij de interpretatie van de cijfers moet rekening worden gehouden met het feit dat een enkele onderneming op meerdere vlakken tekort kan schieten, en dat ze verantwoordelijk kan zijn voor meerdere websites:

  • gemakkelijke, rechtstreekse en permanente toegang tot de handelsnaam: 8,42 %
  • gemakkelijke, rechtstreekse en permanente toegang tot het geografisch adres: 9,36 %
  • gemakkelijke, rechtstreekse en permanente toegang tot het ondernemingsnummer: 33,70 %
  • gemakkelijke, rechtstreekse en permanente toegang tot een e-mailadres dat een snel contact mogelijk maakt: 11,23 %
  • gemakkelijke, rechtstreekse en permanente toegang tot de gedragscode die de onderneming heeft onderschreven, tot de contactgegevens van de toezichthoudende autoriteit indien de activiteit aan een vergunningsstelsel is onderworpen: 6,55 %

2. Verplichting voor de onlineverkoper om de consument op het ogenblik van de uitnodiging tot aankoop te informeren over de totaalprijs van het aangeboden product – artikel 90 § 4, 3° van de wet van 6 april 2010 betreffende marktpraktijken en consumentenbescherming: 29,83 % van de websites in overtreding

Bij de eerste controle werd op 29,83 % van de websites de consument niet duidelijk ingelicht over de prijs van het product, inclusief btw en alle andere eventuele belastingen (bijvoorbeeld de Recupel-bijdrage voor elektrische huishoudtoestellen), alsook over eventuele kosten voor transport, verzending, … indien die vooraf kunnen worden berekend.

3. Verplichting voor de onlineverkoper om de consument op het ogenblik van de uitnodiging tot aankoop mee te delen dat hij over een herroepingsrecht beschikt als er een is voor het aangeboden product – artikel 90 § 4, 5° van de wet van 6 april 2010 betreffende marktpraktijken en consumentenbescherming: 56,34 % van de websites in overtreding

Bij de eerste controle vermeldde 56,34 % van de websites niet vroeg genoeg in de aankoopprocedure het bestaan van een herroepingsrecht of vestigde de aandacht van de consument niet voldoende – in een specifieke rubriek of op een andere gepaste manier – op zijn recht om van zijn aankoop af te zien.

4. Verplichting voor de onlineverkoper om de consument op het ogenblik van de tekoopaanbieding duidelijk mee te delen dat hij over een termijn van ten minste 14 dagen beschikt om van zijn aankoop af te zien, indien dat recht bestaat – artikel 45 juncto 47 van de wet van 6 april 2010 betreffende marktpraktijken en consumentenbescherming: 18,06 % van de websites in overtreding

Bij de eerste controle vermeldde 18,06 % van de websites nog de oude wettelijke minimumtermijn om het herroepingsrecht zonder kosten en zonder opgave van een motief uit te oefenen (7 dagen), in plaats van de huidige wettelijke minimumtermijn van 14 dagen.

5. Verplichting voor de onlineverkoper om de consument op het ogenblik van de tekoopaanbieding duidelijk mee te delen dat hij niet beschikt over een herroepingsrecht voor sommige soorten producten die daarvan bij wet zijn uitgesloten – artikel 45 van de wet van 6 april 2010 betreffende marktpraktijken en consumentenbescherming: 47,31 % van de websites in overtreding

Bij de eerste controle informeerde 47,31 % van de websites de consument niet duidelijk over het feit dat hij voor het aangeboden product niet zou beschikken over een herroepingsrecht, aangezien het behoort tot de producten die limitatief zijn opgesomd in artikel 47 § 4 van de wet van 6 april 2010 (op maat gemaakte producten, computersoftware waarvan de verzegeling door de consument is verbroken, dagbladen, …).

6. Verbod voor de onlineverkoper om betalende opties vooraf aan te vinken – artikel 44 van de wet van 6 april 2010 betreffende marktpraktijken en consumentenbescherming: 2,74 % van de websites in overtreding

Bij de eerste controle maakte 2,74 % van de websites gebruik van standaardopties die de consument moest afwijzen om te vermijden dat hij een of meerdere bijkomende producten zou moeten betalen. Het ging dan bijvoorbeeld om opties die de consument ertoe aan wilden zetten een partij goederen te kopen gelijkaardig aan het product waarvan hij had beslist er één te kopen, een bijkomende verzekering of garantie af te sluiten, te kiezen voor de duurste leveringsmethode. Er werd bijzondere aandacht besteed aan de websites voor de ticketverkoop voor toegang tot culturele evenementen
en voor het boeken van reizen.

Tot besluit waren bij de eerste controle 167 websites in orde met alle wetsbepalingen waarvan de naleving werd gecontroleerd, d.w.z. 19,09 % van de 875 websites die in het kader van dit algemeen onderzoek onder de loep werden genomen.”

Bron: FOD Economie.